bmBamanankan

Minfɛnw buteliw baaracogo kura ani u lakanani: Ladilikanw ni laadilikanw

Aug 08, 2025

Aw bɛ cikan bila .

Minfɛnw buteliw ye fɛnw ye minnu bɛ kɛ ka caya don o don ɲɛnamaya kɔnɔ. Nka, a ka c’a la, u bɛ fili baara kɛlen kɔ siɲɛ kelen, o bɛ na ni nafolo tiɲɛni ye ani sigida nɔgɔli. Ni minfɛn buteliw bɛ se ka fɛnw lasegin u cogo kɔrɔ la ani ka baara kɛ ni u ye kokura, u tɛ se ka dɔ bɔ binkɛnɛw tiɲɛni dɔrɔn na, nka u bɛ se ka nɔgɔya fana lase an ka ɲɛnamaya ma. Ladilikan nafama dɔw filɛ nin ye minnu bɛ se k’aw dɛmɛ ka minfɛnw buteliw fili cogo la min tɛ sigida lakana.

 

A fɔlɔ, minfɛnw buteliw lasegincogo ye sigida lakanani sira tilennenba ye. Minfɛnw buteli plastiki fanba (i n’a fɔ minnu dilannen don ni PET ye) bɛ se ka kɛ fɛn ye min bɛ se ka kɛ fɛn wɛrɛ ye, wa u ka kan ka saniya ka bila fɛn wɛrɛw kɛyɔrɔw la minnu latigɛra. Ni sigida nɔgɔw farali bɛ kɛ, a nafa ka bon aw ka aw ka bɔgɔw tila-tila ka kɛɲɛ ni u kuluw ye walasa ka fɛnw lasegincogo ɲɛ. Ka fara o kan, a ka c’a la, gilasi buteliw bɛ se ka segin ka kɛ fɛn wɛrɛw ye dan tɛ minnu na, wa u bɛ fanga dɔgɔya kosɛbɛ ka u kɛ fɛn wɛrɛw ye ka tɛmɛ buteli kura dilanni kan, o de bɛ gilasi buteliw kɛ sugandili ɲuman ye minfɛnw na.

 

Filanan, minfɛnw buteliw bɛ se ka wuli ka kɛ du kɔnɔfɛnw ye minnu bɛ se ka kɛ ni fɛn nɔgɔmanw ye. Misali la, plastiki buteli belebelebaw bɛ se ka tigɛ ka kɛ falenfɛnw ye, ka kɛ fɛn marayɔrɔ ye, walima ka kɛ jibɔlan nɔgɔmanw ye; buteli fitininw bɛ se ka wuli ka kɛ sɛbɛnnikɛlanw ye, ka kɛ fɛnɲɛnamafagalanw ye, walima denmisɛnw ka tulonkɛfɛnw. O hakilina dafalenw tɛ buteliw si janya dɔrɔn, nka u bɛ dɔ bɔ fana du kɔnɔfɛn wɛrɛw sanni na.

Ka fara o kan, ka dɔ bɔ minfɛn buteliw dunni na minnu bɛ kɛ siɲɛ kelen, o ye fura jɔnjɔn ye. Ni aw bɛ bɔ kɛnɛma, aw bɛ na ni aw yɛrɛ ka jifilen ye min dilannen don ni nɛgɛ ye walima ni galasi ye. Kafefeereso caman ni ji dilanyɔrɔ caman bɛ fɛnw falen fu, o bɛ sɔrɔko ni sigida lakanani fana. Ni aw ye minfɛnw foroko belebelebaw sugandi ani k’u tila-tila, o fana bɛ se ka dɔ bɔ plastiki dunni na.

 

A laban na, ka i sen don fɛnw lasegin baara la minnu labɛnna i ka sigida walima dɛmɛjɛkulu fɛ, i n’a fɔ ka minfɛn buteliw falen falen jiriw la walima ka seko ni dɔnko da ni buteli kɔrɔw ye, o bɛ se ka nafolo lasegincogo sabati ani ka sigida dɔnniya bonya. Don o don wale misɛnninw sababu fɛ, bɛɛ bɛ se ka dɛmɛ don yiriwali sabatili la. Minfɛnw buteliw baara kokura tɛ sigida lakanani dɔrɔn ye, nka o ye ɲɛnamaya kɛcogo ɲuman ye fana.

Aw ye ɲininkali ci .